2021-09-30T15:02:33Z
https://politicalstudy.ihcs.ac.ir/?_action=export&rf=summon&issue=412
جستارهای سیاسی معاصر
جستارهای سیاسی
2383-1294
2383-1294
1394
6
17
تحریم اقتصادی، اثرگذاری ذهنی و کنش سیاسی: نمونۀ موردی دانشجویان دانشگاه تهران
محمدرضا
تخشید
حنیف
عموزاده مهدیرجی
چکیده عمده آثار موجود در زمینه مطالعاتِ مربوط به تحریمهای اقتصادی در رشتۀ روابط بینالملل، جنبههای حقوقی و اقتصادی آنها را مد نظر خود قرار دادهاند. امّا تحقیق حاضر به دنبال بررسی ابعاد جدیدتری از آثار تحریمها بر روی شهروندان کشورِ هدف تحریم میباشد. در این راستا جنبههای ذهنی و روانی اثرگذاری تحریمهای ایالات متحده آمریکا بر نوع مطالبات و سطح مشارکت سیاسی شهروندان ایرانی موضوع پژوهش در نظر گرفته شده است. فرضیه تحقیق بیان میدارد که هرچه تحریمها بر روی شهروندان اثرگذارتر باشد، رفتار سیاسی آنان ماهیتی خشونتآمیز پیدا کرده و نوع مطالبات افراد به سمت موضوعات اقتصادیتر حرکت خواهد کرد. امّا نتایج حاصل شده نشان میدهد که علی رغم افزایش میزان مشارکت سیاسی افرادی که تحریمها را اثرگذار ارزیابی کردهاند، نوع مطالباتشان بیشتر حول محور موضوعات مدنی و سیاسی دارای سطح معناداری قابل تبیینی میباشد. محقق بر این باور است که این خصیصه مربوط به ویژگیهای خاص جامعه آماری تحقیق، یعنی دانشجویان دانشگاه تهران میباشد و در صورت گستردهتر شدن جامعه آماری، امکان سنجش فرض اولیه، مجدداً مهیا خواهد شد. لازم به ذکر است، دادهها از طریق توزیع پرسشنامه میان دانشجویان دانشگاه تهران بدست آمده و ابزار تجزیه و تحلیل آماری آن نیز، نرم افزار SPSS میباشد.
کلیدواژهها: آثار ذهنی تحریمها
رفتار سیاسی
تقاضای سیاسی
دانشجویان دانشگاه تهران
2015
11
22
1
23
https://politicalstudy.ihcs.ac.ir/article_1894_e143ecb057de728c3df308fd5742336f.pdf
جستارهای سیاسی معاصر
جستارهای سیاسی
2383-1294
2383-1294
1394
6
17
دلایل مشارکت در یازدهمین دوره انتخابات ریاست جمهوری: مطالعه موردی رای دهندگان شهر خوی
کاووس
سیدامامی
رامین
مددلو
در زمینه علل و دلایل مشارکت رأی دهی ایرانیان، چگونگی و چرایی تغییرات در میزان رأی دهی و نیز بررسی تأثیر متغیرهای فردی و اجتماعی بر رفتار رایدهی مطالعات تجربی محدودی صورت گرفته است. انتخابات ریاست جمهوری یازدهم و پیروزی غیرمنتظره آقای روحانی سبب شد تا نگارندگان برای افزودن به این دسته مطالعات و کمک به فهم بهتر دلایل و انگیزه های رایدهندگان به این حوزه ورود پیدا کنند. هدف اصلی از پژوهش فهم انگیزههای رأیدهی در این انتخابات و چگونگی شکلگیری معیارها و دلایلی بود که بر پایهی آن واجدان شرایط رأی دادن تصمیم به رای دادن به نامزد خاصی گرفته بودند. جهت دستیابی به این هدف، از روش مصاحبه نیمهساختند بهره گرفته شد و محدوده مطالعه مردم شهر خوی انتخاب گردید. با تحلیل دادهها به این نتیچه رسیدیم که میتوان با توسعه مدل انتخاب عاقلانه به کمک نظریه «چارچوبسازی» به تبیین مناسبی دست یافت. بر اساس یافتههای این پژوهش، مردم شهر خوی مردمی غیرسیاسی، محافظهکار و با گرایش های مذهبی و سنتیاند که در کل برمبنای رویکرد انتخاب عاقلانه در انتخابات رأی میدهند، اما انتخاب عاقلانه آنان در چارچوب وضعیت خاص و گفتمانهای اقناعی خاص دوره انتخابات صورت میپذیرد.
کلیدواژهها: شرکت در انتخابات
رفتار رأی دهی
انتخابات ریاست جمهوری یازدهم
انتخاب عاقلانه
نظریه چارچوب
2015
11
22
27
49
https://politicalstudy.ihcs.ac.ir/article_1895_2535c3b8fe9dc373ec11907e4d27f87b.pdf
جستارهای سیاسی معاصر
جستارهای سیاسی
2383-1294
2383-1294
1394
6
17
تحلیل مضمونی اعتماد در اندیشه آیتالله خامنهای
جلال
درخشه
اصغر
افتخاری
محسن
ردادی
چکیده
تحلیل مضمون یکی از روشهای کیفی است که در علوم اجتماعی کاربردهای زیادی دارد. مقالهی حاضر با طرح این پرسش که «اعتماد در اندیشهی آیتالله خامنهای چه جایگاهی دارد؟» در صدد است با استفاده از این روش به آن پاسخ دهد. ابتدا روش تحلیل مضمونی توضیح داده میشود و با مقایسهی آن با سایر روشهای تحقیق کیفی تلاش میشود نقاط قوت و ضعف این روش معرفی گردد. سپس تحلیل مضمونی اعتماد در اندیشهی آیتالله خامنهای صورت میگیرد. سه مضمون اصلی و فراگیری که از تحلیل مضمونی اعتماد در اندیشهی رهبری انقلاب اسلامی به دست آمده است عبارتند از: « اعتماد متقابل است »، « اعتماد عمومی ضروری است» و « کاهش اعتماد موجب زوال نظام سیاسی میگردد».
کلیدواژهها:روششناسی کیفی
روش تحلیل مضمون
اعتماد سیاسی
اندیشهی رهبری انقلاب اسلامی
2015
11
22
53
72
https://politicalstudy.ihcs.ac.ir/article_1910_3639798970e04c8e58beffd4c1eff8ee.pdf
جستارهای سیاسی معاصر
جستارهای سیاسی
2383-1294
2383-1294
1394
6
17
نقض تمامیتارضی ایران پساز مشروطه و تحلیل کنشهای مقاومتآمیز علیه آن
سمیه
سادات شفیعی
سیده فاطمه
سهیلی
چکیده این مقاله بر آن است تا ضمن بررسی موارد نقض تمامیت ارضی ایران در دوره زمانی 1324-1329هـ.ق/1906-1912م. چگونگی، ابعاد و زمینههای آن، کنشهای مقاومتآمیز مردمی علیه نقض تمامیت ارضی را بر اساس آرای نظری مطرح در علوم اجتماعی مورد مطالعه قرار داده و ویژگیهای آن را بر شمرد. بر این اساس مقاله حاضر بعنوان پژوهشی نظری تحلیل، واقعیتهای تاریخی معتبر را با ارجاع به یافتههای احصاءشده سنت مطالعات علوماجتماعی مقاومت مورد تحلیل قراردادهاست. نتیجه آنکه تمامیت ارضی ایران در دوره زمانی مذکور توسط دولتهای روسیه، بریتانیا و عثمانی بطور کوتاه و میانمدت مورد نقض قرارگرفته و کنشهای مقاومتآمیز مردمی را بهدنبال داشته است. کنشگران با درک تهدید امنیت ملی و وجود حس تحقیر اجتماعی در برابر قوای متجاوز، نقض تمامیت ارضی را به مثابه نوعی اِعمال قدرت دانسته و در شرایط فقدان نیروی دفاعی قوی، مجلس باثبات، ضعف سازوکارهای حکومتی و نابسامانیهای سیاسی اقتصادی، کنشهای خود را در قالب تحریم کالاهای کشورهای متجاوز، ترک جشن نوروز، تشکیل اجتماعات اعتراضی، تدوین و ارسال اعتراضنامه و ابراز همدردی با ساکنان مناطق مورد تهاجم در تضاد با وضع موجود به منصه ظهور رساندند. استفاده از اشکال روزمره مقاومت، بروز خلاقیت و نیز کنشگری در زمان مقتضی از دیگر ویژگیهای این کنشهای مقاومتآمیز است.
کلیدواژهها: نقض تمامیت ارضی
قدرت
مقاومت
زندگی روزمره
قوای روسیه
انگلیس و عثمانی
مشروطه
2015
11
22
73
104
https://politicalstudy.ihcs.ac.ir/article_1911_5c3cbc2eb2454fc2454f3144420e0331.pdf
جستارهای سیاسی معاصر
جستارهای سیاسی
2383-1294
2383-1294
1394
6
17
حسین کاظمزادۀ ایرانشهر و مسالۀ هویت ملی
حبیبالله
فاضلی
نوذر
خلیل طهماسبی
تلاش روشنفکران ایرانی برای هویت یابی و شناخت هویت ایرانی در طول یک قرن و نیم اخیر به ظاهر پراکنده و گاه متضاد یا در تناقض با هم قرار می گیرند. اما واقعیت این است که روشنفکران جامعه ی ما، هر یک لایه ای از لایه های مختلف هویت ایرانی را بازگو کرده اند. انقلاب مشروطه از جمله دوران های مهم تاریخ کشور ما به شمار می رود که طی آن روشنفکران مختلفی به دنبال یافتن راهکارهایی جهت پیشرفت و ترقی کشور و همچنین چاره جویی برای هویت یابی مردم ایران زمین بوده اند. از جمله این روشنفکران حسین کاظم زاده ایرانشهر می باشد که تحت تاثیر پیشرفت غرب، ادبیات روشنگری و آشفتگی اوضاع ایران دوره ی قاجار، به طرح پرسش و پژوهش از چرایی انحطاط ایران به ویژه در قیاس با ایران دوران باستان پرداخت. در این راستا، با استفاده از «رویکرد اسکینری» و روش «تحلیل اسنادی» تلاش می شود با مطالعه، برداشت و استنتاج از متون موجود، مساله ی هویت ملی و به ویژه نسبت ملیت و دین در اندیشه ی حسین کاظم زاده ایرانشهر مورد بررسی قرار گیرد. شیوه ی گردآوری مطالب و داده ها نیز کتابخانه ای (اسنادی) می باشد.
کلیدواژهها:ایران
دین
روشنفکران
کاظمزاده ایرانشهر
مشروطه
ملیت
هویتملی
2015
11
22
105
123
https://politicalstudy.ihcs.ac.ir/article_1924_6131e5a0ead0a75d299d00037f5d2a82.pdf
جستارهای سیاسی معاصر
جستارهای سیاسی
2383-1294
2383-1294
1394
6
17
واکاوی موانع تحقّق خلافت ظاهری اهل بیت علیهمالسلام
فرجالله
علیقنبری
رحیم
امرایی
شناخت جانشینان پیامبر صَلَّى اللهُ عَلَیْهِ وَ آلِهِ وَ سَلَّم از مسائل مهم تاریخ اسلام، و از چالش های اساسی مابین مسلمانان است. طبق نظر شیعه، در اکثر دوره ها، افراد دیگری به جای ائمّه و جانشینان برحقّ، مقام خلافت و جانشینی پیامبر (ص) را در اختیار گرفتند. سکوت و کنار آمدن اکثریّت مسلمانان در برابر غصب خلافت و جانشینی ظاهری اهل بیت علیهم السلام (به رغم وجود ادلّه نقلی فراوان در بیان خلافت اهل بیت علیهم السلام از جانب پیامبر (ص))، در بدو امر بسیار عجیب به نظر می رسد؛ و بجاست که دلایل آن واکاوی شود. اسلام ظاهری برخی از صحابه، تاثیر منفی سلایق شخصی و حزبی، مخالفت قریش با اهل بیت علیهم السلام و قدرت و ثروت مخالفان ائمّه، از دلایل و موانع اصلی انحراف از تحقّق خلافت اهل بیت علیهم السلام هستند.
کلیدواژهها: اهلبیت علیهمالسلام
احادیث و روایات
اسلام ظاهری
سلایق حزبی
2015
11
22
125
145
https://politicalstudy.ihcs.ac.ir/article_1925_6b88a613ef088506597a02aaae6c8b53.pdf
جستارهای سیاسی معاصر
جستارهای سیاسی
2383-1294
2383-1294
1394
6
17
رفتارشناسی سیاسی جریان روشنفکری ملی- مذهبی در روند تثبیت و نهادسازی پس از پیروزی انقلاب اسلامی
سیدمرتضی
هزاوهای
فریده
باوریان
در میان مسائل مختلف انقلابها، مرحله پس از پیروزی، مهمترین مرحلۀ انقلاب است. این مرحله نقطۀ اوج تکاملی و شاید افول آن نیز قلمداد گردد. در این مرحله است که هویتهای سیاسی زمان ائتلاف گستردۀ بسیج انقلابی، به ناگاه دچار افولی زودهنگام میشوند که بازتابهای آن در ساختار حکومت جدید، نمودار میشود. از ایننظر در انقلاب اسلامی نیز که فرجام نهایی آن، استقرار نظام جمهوری اسلامی بود، چنین فرایندی بوجود آمد و طیف روشنفکران دینی ملی-مذهبی مؤتلف در نهضت اسلامی به رهبری نهضت آزادی که در جریان مشارکت در سیستم سیاسی جدید در دولت موقت نقش محوری را ایفا نموده بود. بیدرنگ در جریان نهادسازی و تثبیت نظام جمهوری اسلامی با جریان غالب اسلامگرا و سایر جریانها با چالشهای نظری جدی مواجهه شد. که در این راستا نگارندگان با تبیین رفتار سیاسی این جریان، محور اصلی این تقابل را در تاکتیکها و فرهنگ سیاسی دیرین و متفاوت این جریان درمسائلی چون؛ اصول تفکرات خاص و متفاوت در عملکرد و اندیشه نسبت به سایر جریانها، نقصان در اندیشه و ایدئولوژی مدون و کامل برای برنامهریزی امور مملکتی در دوران بعد از پیروزی، در موضوع ارائه یک نظام جایگزین جستجو میکنند
کلیدواژهها: امام خمینی
نهضت آزادی
جمهوری اسلامی
روشنفکران دینی
انقلاب اسلامی
2015
11
22
147
170
https://politicalstudy.ihcs.ac.ir/article_1926_9765df2768a96072182f74766eece40e.pdf
جستارهای سیاسی معاصر
جستارهای سیاسی
2383-1294
2383-1294
1394
6
17
مخاصمات مسلحانه در خاورمیانه و نقض حقوق جنگ اسلامی
علی
فقیه حبیبی
با توجه به رویکرد تعالی بخش اسلام به بشر، حقوق جنگ جایگاه ویژهای در اسلام دارد، تا جایی که چه در قرآن و چه در سیره نبوی، مفهوم حقوق انسانی در طول جنگها از برجستگی بالایی برخودار بوده است. در واقع، هدف اصلی اسلام تعالی انسان است و جنگ به خودی خود هدف نیست و تنها در قالب «جهاد» برای دفاع از مرزهای دین از اهمیت و قداست برخوردار است. از طرف دیگر، گسترش مخاصمات مسلحانه در خاورمیانه اسلامی بهخصوص عراق و سوریه، نشان میدهد که نه تنها این مخاصمات با ماهیت و هدف «جهاد» در تضاد اساسی است، بلکه حقوق اسلامی جنگ درون این مخاصمات به شکل اساسی نادیده گرفته میشود. در این راستا، با توجه به اهمیت موضوع، این پژوهش با یک رویکرد جامع بهدنبال بررسی ابعاد مختلف حقوق جنگ در اسلام است. برای بررسی این موضوع، ویژگیها و اهداف جنگ در قالب «جهاد» در اسلام و همچنین حقوق جنگ در اسلام با محوریت غیرنظامیان بررسی خواهد شد. روش تحقیق در این پژوهش توصیفی- تحلیلی، و روش گردآوری دادهها منابع کتابخانهای و اینترنتی است.
حقوق جنگ
اسلام
جهاد
غیرنظامیان
اسرای جنگی
2015
11
22
171
190
https://politicalstudy.ihcs.ac.ir/article_3011_a2ef035148bd44c6054fd824cf002c13.pdf