پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگیجستارهای سیاسی معاصر2383-12942220120310An Analysis of Shaykh Fadlullah Nuri's Ideas and their Impact on the Islamic Awakening
(On the Basis of the Tradition of Perfecting Principalism)تحلیلی راجع به آرا و اندیشههای شیخ فضلالله نوری و تأثیر آن در نهضت بیداری اسلامی
(با تکیه بر سنت اصولیگری متکامل)5972411FAفرهادزیویارعضو هیئت علمی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگیJournal Article20110925Though scholars such as Shaykh Fadlullah Nuri are aware that the Holy Quran and the Clear religion of Islam are everlasting, immune from decay and alteration, and eternal lamps of guidance and a law for human life, they know that a law which is kept as some library material (and is not enforced in the society) is not able to guide and awaken people and make changes in their spirits and conducts. And, in the same way that in the advent of Islam, guardianship and governance were necessary, now because Islam is the last Divine religion, religious guardianship and leadership should continue and show reactions against hegemony of the colonialists or possible deviations.
The role played by Shaykh Fadlullah Nuri against westernists and deviations in the justice-seeking movement of the Constitution, and to explain and provide a Shi'i pattern of system-making was unrivalled, since, in a time when the Colonialist and western world did not see any obstacle to their theoretical and practical attacks, he was of the opinion that the most perfect Divine laws might be found in the clear religion of Islam and Shi'i school. With his sayings and functions, he tried to design and establish such a practical pattern (a political system based on the rule of guardianship of the jurist); and, to this end, he gave even his life.علمایی نظیر شیخ فضلالله نوری میدانند که <em>قرآن کریم</em> و دین مبین اسلام جاودان است و از نقص و زوال و تحریف مصون و مبراست و همواره چراغ راه هدایت و قانون زندگی بشری است، لیکن قانونی که در کتابخانه باشد و نه در مقام اجرا و صحنة اجتماع توان هدایت و بیداری انسانها و اصلاح روح و رفتار آنان را ندارد و همانگونه که در صدر اسلام ولایت و حکومت امری ضروری بود، اکنون نیز خاتمیت اسلام اقتضا میکند که ولایت و رهبری دینی استمرار یابد و در مقابل سلطة استعمارگران و یا انحرافات شکلگرفته واکنش داشته باشد.
نقش شیخ فضلالله نوری، در واکنش مقابل غربگرایان و انحرافات بهوجودآمده در نهضت عدالتگرایانۀ مشروطیت و تبیین و ارائة الگوی نظامسازی شیعه، بیبدیل بود، زیرا وی در دورهای که دنیای استعمار و غرب جدید هیچ مانعی برای تکتازیهای نظری و عملی خود قائل نبود، اعتقاد داشت که دین مبین اسلام و مذهب تشیع کاملترین قوانین الهی را در دست دارند. او با قول و عمل سیاسی خود در طراحی و شکلگیری این الگوی عملی (نظام سیاسی مبتنیبر قائدة ولایت فقیه) از نثار جان خود هم دریغ نکرد.https://politicalstudy.ihcs.ac.ir/article_411_17d63b1625c816c22647a73e1482372b.pdfپژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگیجستارهای سیاسی معاصر2383-12942220120310Philosophy of Evolution of the Islamic Awakening and the Declining Essence of the Western Civilizationفلسفة تکامل بیداری اسلامی و جوهر افولیابندة تمدن غربی7390412FAموسینجفیدانشیار پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگیJournal Article20111016The Islamic Awakening is a roaring movement and an important struggle began since two centuries ago against western hegemony and invasion.
Though in the beginning this reaction was mostly of a negative nature and followed by struggle against the western military attacks, western attacks were followed by political hegemony and more importantly because of their nature they were followed by cultural and intellectual domination.
Thus, based on their capacities and intellectual and political abilities, various Islamic countries proceeded to show reaction to it. Today, the Islamic Revolution has established a powerful and great political system; and, because of attention paid to the stage of "software movement", it is able to show some kind of "new Islamic civilizational" horizon. This process, transmitting from negation to the "positive point" which shows a new level of the capacity of the Islamic Awakening, will be followed by the evolutionary movement of the Islamic Awakening for the final struggle against the last layers of the materialistic civilization of the West. Perhaps, this is the same as the stage of "questioning of the West" and the declining essence of the western civilization which is showing itself in the "evolutionary realm of the Islamic Awakening".
This evolution of the political awakening which is in fact a striking demonstration of decline of the modernity and one-dimensional and materialistic civilization of the West is an important process which is the story of our past, present, and future. Today, in the civilizational realm, inspired by the school of the Household of Infallibility, the Islamic Revolution is more able to show itself and present some new thought which is neither fundamentalism nor reformism and nor secularism; but rather, it is a new way which, in addition to be moderate, is based on Islam, the Holy Quran, and the school of the Household.بیداری اسلامی حرکت جوشان و مقابلة مهمی است که از دو قرن پیش در جهان اسلام در مقابل سلطه و هجوم استعمار مغربزمین آغاز شد. این واکنش ابتدا «سلبی» بود و بیشتر مقابله با هجوم نظامی غربیها را درپی داشت، ولی علاوهبر هجوم نظامی غرب، تسلط سیاسی و فراتر از آن تسلط فرهنگی و فکری را نیز درپی داشت. بنابراین، کشورهای اسلامی با توجه به ظرفیت و توان فکری و سیاسیشان به پاسخگویی و واکنش بدان پرداختند. امروز انقلاب اسلامی، که در بطن خود نظام سیاسی نیرومند و بزرگی را برپا داشته است و بهعلت توجه و تعمق در مرحلة «جنبش نرمافزاری»، نوعی افق «تمدن اسلامی جدیدی» را میتواند نشان دهد. عبور از نقطة سلبی تا «مرحلة ایجابی و ثبوتی»، که سطح جدیدی از ظرفیت بیداری اسلامی را نشان میدهد، حرکت تکاملی بیداری اسلامی را، در مقابلة نهایی تا آخرین لایههای تمدن مادی غرب، بهدنبال دارد و شاید این مرحله همان «پرسش از غرب» و «جوهر افولیابندۀ تمدن غربی» باشد که در «ساحت تکاملی بیداری اسلامی» خود را نمایان میکند.
این تلاقی تکامل بیداری سیاسی، که درحقیقت آشکارسازی افول مدرنیته و تمدن تکساحتی و مادی غرب است، مطلب مهمی است که دغدغۀ دیروز، امروز، و فردای ماست و امروز در ساحت تمدن انقلاب اسلامی با الهامگرفتن از مکتب اهل بیت عصمت و طهارت (ع) بهتر میتواند خود را آشکار کند و ایده و اندیشة جدیدی را عرضه کند که نه «بنیادگرایی» و نه «اصلاحطلبی» و نه «سکولار» است، بلکه راه جدیدی است که علاوهبر «اعتدال و تعمق» از متن اسلام ناب و براساس <em>قرآن</em> و عترت است.https://politicalstudy.ihcs.ac.ir/article_412_b9228e0962a78b84f3d5d92f4faa000b.pdfپژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگیجستارهای سیاسی معاصر2383-12942220120310Study and Critique of Sayyid Jamal al-Din Asadabadi and Muhammad Abduh Views in the Ascending Development of the Islamic Awakeningبررسی و نقد دیدگاه سیدجمالالدین اسدآبادی و محمد عبده
در سیر استعلایی بیداری اسلامی91112413FAبتولیوسفیدانشجوی دکتری علوم سیاسی، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگیJournal Article20111105Sayyid Jamal al-Din Asadabadi and Muhammad Abduh are among the pioneers and thinkers of the Islamic Awakening in the Sunni world. Looking at the circumstances of the Islamic nations and retardation of their countries, and feeling a "common suffering", both of them searched for a solution and found "Islam" as the final solution; and, in accord to their finding, they provided some way out.
Although, Sayyid Jamal had in his mind great ideals such as "unity" and tried hard to realize his ideals, he did not pay so attention to appropriateness of his way and did not go to find some public support. The reason behind this was that he was mostly concerned with theoretical reflections upon consequences of his own ideas.
In spite of his sincerity and the attention paid by him to cultural attempts, Abduh believed that as long as Egyptians are unaware, they are not able to push the English out of their country and for the same reason reform in Egyptians' religious thought should precede political struggle against colonialism. He did not heed to the fact that for colonized nations, it is impossible to get free from retardation without getting free from colonialism. And, in most cases, colonialism and Muslims' decline intensify each other.
Now, in the third decade of the Islamic Revolution, the role played by Sayyid Jamal and Abduh has lost its importance, since with its ascending development, the Islamic Awakening has entered the stage of system-making and civilization-building. In spite of being of some influence in the Sunni world at the beginning, thoughts and functions of these two reformers lack the necessary properties such as deep knowledge of colonialism and belief in the role which may be played by people to go along with this ascending development. Thus, under the present circumstances, the important question to which attention should be paid is as follows: "which thought and function are efficient to establish and continue such a process?"
The present study seeks to study and criticize the thoughts and functions of Sayyid Jamal and Abduh in a fair way, and find the extent of efficiency of these two thoughts in the ascending development of the Islamic Awakening.سیدجمالالدین اسدآبادی و محمد عبده از جملۀ پیشگامان و اندیشمندان بیداری اسلامی در جهان تسنناند. هردو، با احساس «دردی مشترک» و با نگاه به وضع کشورهای اسلامی و عقبماندگی و عقبنگهداشتهشدن ممالکشان، درپی چاره افتادند و «اسلام» را چارة نهایی دانستند و به ارائة راهکارهایی پرداختند. سیدجمال بهرغم اینکه آرمانهای بزرگی، همچون «وحدت»، در سر داشت و برای تحقق آنها، بیصبرانه، به هر تلاشی دست میزد، کمتر به تناسب این روشها و ایجاد پشتوانة مردمی توجه میکرد. چراکه کمتر در اندیشۀ تأملات نظری درمورد لوازم و توابع آرای خویش بود. عبده نیز، در عین اخلاص و توجه به فعالیتهای فرهنگی، بر این نظر بود تا زمانی که مردم مصر ناآگاهاند، نمیتوانند انگلیسیها را از میهن خود برانند و بدین دلیل، اصلاح فکر دینی مصریان باید بر پیکار سیاسی با استعمار مقدم باشد، اما به این اصل توجه نمیکرد که برای ملتهای مستعمره، رهایی از عقبماندگی، بدون آزادی از اسارت استعمار، ناممکن است و استعمار و انحطاط مسلمانان در اغلب موارد همافزایی دارند.
حال، در دهة سوم انقلاب اسلامی، نقش سیدجمال و عبده کمرنگ شده است. بدینعلت که بیداری اسلامی، با سیر استعلایی خود، وارد مرحلة نظامسازی و تمدنسازی شده است، اما اندیشه و عملکرد این دو مصلح، بهرغم تأثیرگذاری در شروع این جریان در جهان تسنن، بنمایههایی اساسی برای همراهی جریان در سیر تکاملی، ازجمله شناخت عمیق استعمار و ایمان به نقش مردم، ندارد. لذا مسئلۀ مهم، که در شرایط کنونی باید به آن توجه کرد، اینکه برای تثبیت و تداوم این جریان کدام اندیشه و عملکرد کارآمد است. در این راستا، تحقیق پیش رو بر آن است که، با بررسی و نقدِ منصفانۀ اندیشه و عملکرد سیدجمال و عبده، کارآمدی این دو اندیشه را در سیر استعلایی بیداری اسلامی بررسی کند.https://politicalstudy.ihcs.ac.ir/article_413_0deb1c54814305ca9ad266f53bc82511.pdf